You are here

Jaarboek 11 Tiecelijn Jaargang 31

Reeds een aantal jaren maken wij er werk van om ons jaarboek tegelijk met de officiële boekvoorstelling online raadpleegbaar te maken.
Tiecelijn 31 werd op zondag 18 november 2018 om 11 uur voorgesteld aan het publiek, in de Bib van Sint-Niklaas.

Het ontwerp van de cover is zoals steeds van de hand van grafisch kunstenaar en dichter Lies Van Gasse.
Hierna kunt u ook de teksten afzonderlijk raadplegen, per auteur.

Wij wensen onze lezers en volgers veel leesplezier!

foto van Reynaertgenootschap vzw.

PERSBERICHT:  TIECELIJN 31. JAARBOEK 11 VAN HET REYNAERTGENOOTSCHAP

Op 18 november werd in de Bib van Sint-Niklaas (Hendrik Heymanplein 3) het elfde jaarboek van het Reynaertgenootschap voorgesteld. Gastspreker was prof. dr. Remco Sleiderink, met de gelegenheidstoespraak ‘Een Mechelse Madoc. Flarden van een droomgedicht’. Ook het nieuwe Reynaerthoorspel van Het Geluidshuis en de jeugdbewerking van Koos Meinderts (uitgegeven bij Hoogland & Van Klaveren) werden kort voorgesteld en waren ter plaatse beschikbaar. 

Tiecelijn 31 telt 365 pagina’s en bevat zowel wetenschappelijke als vulgariserende bijdragen over de brede ‘matière renardienne’ en dierenverhalen en -fabels. Het jaarboek opent met een onderzoek naar de vos in de Roman van Walewein door em. prof. Frank Willaert. Doctoraal onderzoeker Wouter Haverals vervolgt met een studie naar het rijm en het metrum in Van den vos Reynaerde via computeronderzoek. Interessant is de opmerkelijke worsteling met het ritme en rijm van een moderne Reynaertbewerker. Em. prof. Georges de Schutter hertaalde de Reynaert tijdens de bus- en treinrit tussen zijn woonplaats Destelbergen en de universitaire gebouwen in Antwerpen. Jan de Putter neemt Gerard Walschaps poppenspelbewerking uit de jaren veertig en Aloïs Blommaerts Reynaertbewerking uit de jaren vijftig onder de loep. Dat de Reynaert een internationaal onderwerp is, bewijzen Ad Putter (Universiteit van Bristol) en zijn collega’s, die vanuit een Engels perspectief nieuwe inzichten in het Reynaertonderzoek presenteren. In Groot-Brittannië worden binnenkort met gelden van de National Lottery grootse Reynaertprojecten ontwikkeld, waarvan eentje met een sterk populariserende inslag. De vos gekoppeld aan beleving, toerisme, cultureel erfgoed en branie zorgde in de zomer van 2018 voor een ongezien project in het Waasland en het Hulsterland. VOSSEN van de Phoebus Foundation veroverde de harten van 60.000 participanten en bracht het oeroude verhaal op een boeiende en vernieuwende manier bij nieuwsgierige jongere en oudere fietsers. Het verhaal van VOSSEN begon in 2015 met de aankoop van de collectie Grauwels, die jaren geleden werd onderzocht door Erwin Verzandvoort, die het verhaal achter de verzameling nu voor het voetlicht brengt. Verzandvoort vond ook een bijzonder Reynaertspel in een van de meest barbaarse decennia van de voorbije eeuw. De latere Nobelprijswinnaar Fysiologie en geneeskunde Niko Tinbergen vertolkte de rol van ‘Tybert, de kater’ in het gijzelaarskamp in Sint-Michielsgestel in de pinksterdagen van 1943.  

In het jaarboek verschijnen acht recensies, waaronder eentje door Yvan de Maesschalck van Minuten middeleeuwen van de onlangs overleden Paul Verhuyck. Tiecelijn brengt naar goede gewoonte ook vertalingen van onbekende gedichten en fabels. Mark Nieuwenhuis (‘De haan en de vos’), Wilt Idema (uit het Chinees: ‘De onderwereldrechtszaak van de luis tegen de vlo en de bedwants’) en Willem van Bentum (‘De fabel van de maag’) vertalen en leiden teksten in die in het Nederlands nog niet ontsloten werden.

Tiecelijn blijft ook aandacht besteden aan de (Reynaert)iconografie. Stadsarchivaris Piet van Bouchaute bespreekt het indrukwekkende bronzen beeld ‘Johanna en Margareta van Constantinopel 2017’ van Frans Heirbaut dat op de Grote Markt in Sint-Niklaas werd geplaatst. Opmerkelijk is de reeks van twintig tekeningen (2017) van Ronny Delrue naar aanleiding van zijn lectuur van het doctoraal Reynaertproefschrift van Rik van Daele (1994). De Reynaertstudie als inspiratiebron van modern topwerk.

De papieren Tiecelijn 31 wordt op 18 november meteen digitaal gratis ter beschikking gesteld. 

INHOUD

 Ten geleide

7 Rik van Daele en Yvan de Maesschalck    Pleidooi voor literatuurgeschiedenis II   

 Artikel 

11 Frank Willaert    Ridder en vos
26 Wouter Haverals    Op het ritme van de Reynaert. Van den vos Reynaerde als spil in het onderzoek naar de versmaat van Middelnederlandse dichtwerken
51 Georges de Schutter    De weg van Van den Vos Reynaerde naar Over Vos Reinaard – een vademecum 
65 Ad Putter, Elisabeth van Houts, Sjoerd Levelt en Moreed Arbabzadah    Ysengrimus en Reynard the Fox: Engels-  Nederlandse contacten als context voor de Reynaerttraditie  
82 Erwin Verzandvoort    Tybaert de kater en de Nobelprijs! Gijzelaars te Sint-Michielsgestel 
89 Jan de Putter    De vos en de Koningskwestie. Over Reinaart de Vos van Aloïs Blommaert 
107 Jan de Putter    Vrede en vossenstreken. Gerard Walschap over Reynaert als een Houtekiet 
120 Yvan de Maesschalck    ‘Een wanhopige schreeuw die iedereen in de buurt hoorde’. Over Vrouw of vos van David Garnett 

Vertaling

132 Mark Nieuwenhuis    De haan en de vos
140 Willem van Bentum    ‘De belachelijke en kinderachtige fabel van de maag’. Tekst en vertaling van Dyalogus lingue et ventris naar het exemplaar in de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag met de signatuur KBH 232 E 34
170 Wilt Idema    De onderwereldrechtszaak van de luis tegen de vlo en de bedwants

 Iconografie

203 Ronny Delrue    Tricksters

 Recensie

225 Mark Nieuwenhuis    Het verhaal van de ezel
229 Gert-Jan van Dijk    Reinardus 28
233 Paul Wackers    Tweemaal hetzelfde, maar dan anders
246 Yvan de Maesschalck    Uren leesplezier met Minuten middeleeuwen van Paul Verhuyck
262 Hilde Reyniers    Reinaert de vos, een smoelenboek van de dieren
271 Hans Rijns    Fabels van La Fontaine een en al jatwerk?
277 Emmanuel Waegemans    De vos – het totemdier van de schrijvers
282 Hans Rijns    De kinderen van de nacht. Over wolven en mensen

In memoriam

287 Yvan de Maesschalck    In memoriam Jaak van der Helst. Hamme 10 maart 1939 - Belsele 7 april 2018

Bibliografie

293 Erwin Verzandvoort    De collectie Wilfried Grauwels

Verslag

321 Rik van Daele    Kroniek 2017
330 Peter Stöve    Een vossenjacht vanuit Amsterdam
332 Peter Everaers    Reynaertgraffiti in Ter Hole
336 Piet van Bouchaute     Sint-Niklase cultuurprijs voor het beeld ‘Johanna en Margaretha van Constantinopel 2017’
345 Hilde Reyniers    Vossen. Expeditie in het land van Reynaert